اگر مىخواهى تو را به آنچه از همه بيشتر مالك توست خبر دهم - و با دست به زبان اشاره نمود « . و فرمود : « انّ اللَّه عند لسان كلّ قائل ، فليتّق اللَّه امرؤ على ما يقول » . « خداوند مراقب زبان هر گوينده اى است ، پس انسان بايد در آنچه مىگويد از خدا بترسد » . و فرمود : « من لم يحسب كلامه من عمله كثرت خطاياه و حضر عذابه » . « هر كه سخنش را از عملش نشمارد خطاهايش زياد شود و عذابش فرا رسد » . و فرمود : « خداوند زبان را عذابى كند كه هيچيك از اعضاء و جوارح را آن عذاب نكند ، زبان گويد : پروردگارا مرا عذابى كردى كه هيچ يك از اعضاء و جوارح را چنين عذاب نكردى . خطاب رسد : يك كلمه از تو سر زد كه به مشرق و مغرب زمين رسيد ، و به واسطهء آن خون محترم ريخته شد ، و مال محترم به غارت رفت ، و پردهء عفّت بر باد رفت ، به عزت و جلالم سوگند ترا عذابى كنم كه هيچ يك از جوارح را چنان عذاب نكنم » و فرمود : « إن كان في شيء شؤم ففى اللَّسان » . « اگر در چيزى شومى باشد در زبان است » . و امير مؤمنان عليه السّلام به مردى كه سخن بيهوده مىگفت فرمود : « اى مرد تو سخنانى را بر محافظان خود املاء مىكنى كه به پيشگاه پروردگارت مىبرند ، پس سخنى بگو كه براى تو سودى داشته باشد ، و سخنان بيهوده را رها كن ( 1 ) » . و فرمود : « مرد در زير زبان خود پنهان است ، پس سخن خود را بسنج ، و بر عقل و معرفت عرضه كن ، اگر براى خدا و در راه خدا باشد بگو ، و اگر غير از اين است سكوت بهتر است ، و براى جوارح عبادتى آسانتر و برتر و باارزشتر در نزد خدا از سخنى كه در آن خشنودى خداى عز و جل باشد و براى او و در راه نشر نعمتهاى او در ميان بندگانش گفته شود نيست ، بدانيد كه خدا ميان خود و فرستادگانش معنايى جز كلام براى كشف آنچه نزد ايشان پنهان بود ، از

--> ( 1 ) اين چهار حديث را » با اصول كافى « : باب خاموشى و حفظ زبان ، و با » وافى « : 2 - 340 ، و با » بحار « : 2 مج 15 - 188 ، 189 ، باب خاموشى ، تصحيح كرديم . .